پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر عناصر عملکردی مسکن بومی در مناطق ساحلی استان هرمزگان و تحلیل ارتباط آنها با نیازهای اقلیمی، اجتماعی و فرهنگی ساکنان انجام شده است. مسکن بومی در استان هرمزگان بهدلیل سازگاری با شرایط خاص اقلیمی و جغرافیایی این منطقه، نه تنها بهعنوان سرپناهی برای انسانها بلکه بهعنوان محیطی برای برقراری ارتباط میان فرد و محیط زیست خود عمل میکند. در این پژوهش، با استفاده از روشهای تحقیق کیفی، اطلاعات از طریق مطالعات کتابخانهای، مشاهدات میدانی و مصاحبههای نیمهساختاریافته گردآوری شد. سپس، عناصر عملکردی مسکن بومی در این منطقه مانند بادگیر، ساباط، سقف، ستون، پنجرهها و دیگر اجزای معماری مورد تحلیل قرار گرفتند. سؤال اصلی پژوهش این است که: «چگونه طراحی هوشمندانه و عملکردی عناصر مختلف خانههای بومی ساحلی هرمزگان، به رفع نیازهای اقلیمی و زیستی ساکنان کمک کرده و چگونه میتوان از این الگوها در طراحیهای مدرن و پایدار استفاده کرد؟» نتایج نشان میدهند که طراحیهای بومی با استفاده از عناصر عملکردی خاص خود بهطور مؤثر شرایط زیستی مطلوبی را برای ساکنان فراهم کرده و با استفاده از مصالح بومی و روشهای سنتی، به بهبود کیفیت زندگی، کاهش مصرف انرژی و افزایش پایداری محیطی کمک میکنند. همچنین، این پژوهش نشان داد که با توجه به ویژگیهای خاص اقلیمی و نیازهای اجتماعی-فرهنگی ساکنان، طراحیهای بومی میتوانند راهحلهایی برای مقابله با بحرانهای زیستمحیطی و نیازهای روزافزون به طراحیهای پایدار در مناطق مشابه ارائه دهند.
Dabirinezhad N, Mohammadi Sijani M H. Exploration of the Design of Functional Elements in the Vernacular Housing of Hormozgan Province: An Analytical Approach. Golestan-e Honar 2026; 10 (2) :114-85 URL: http://golestanehonar.ir/article-1-567-fa.html
دبیرینژاد ناعمه، محمدی سیجانی محمدهادی. کاوش در طراحی عناصر عملکردی در مسکن بومی استان هرمزگان با رویکرد تحلیلی. گلستان هنر. 1405; 10 (2) :114-85
