Golestan-e Honar

fa مرمت‌گر به‌مثابه میانجی فرهنگی: بازاندیشی نقش حرفه‌ای در حفاظت یکپارچهٔ میراث ملموس و ناملموس The Conservator as a Cultural Mediator: Rethinking the Professional Role in the Integrated Safeguarding of Tangible and Intangible Heritage تخصصي Special پژوهشي Research با وجود تصریح برخی اسناد بین‌المللی بر لزوم حفاظت یکپارچه از میراث ملموس و ناملموس، تمرکز سنتی حوزهٔ مرمت بر جنبه‌های کالبدی و مادی آثارِ تاریخی، معطوف بوده و ابعاد شناختی، اجتماعی و فرهنگی آن مغفول مانده است. این شکاف، ضرورت بازتعریف نقش مرمت‌گر و تدوین الگویی برای حفاظت یکپارچه را ایجاب می‌کند. این پژوهش با هدف تبیین نقش مرمت‌گر در صیانت از میراث ناملموس و ارائهٔ چارچوبی نظری برای «حفاظت یکپارچه» انجام شده است. پرسش اصلی تحقیق بر چگونگی مسئولیت‌پذیری مرمت‌گر در قبال میراث ناملموس و فرایند تعامل این دو عرصه، متمرکز است. با روش تحقیق کیفی و مبتنی‌بر نظریهٔ داده‌بنیاد ساخت‌گرا، داده‌ها از طریق سی مصاحبهٔ نیمه‌ساختاریافته با متخصصان مرمت، استادکاران و صاحب‌نظران میان‌رشته‌ای گردآوری و در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شده‌اند. یافته‌ها حول دو کد محوری «پیوند میراث ملموس و ناملموس» (23٪) و «نقش میانجی‌گری و کنش‌گری تفسیریِ مرمت‌گر» (20٪) سازمان یافته‌ و منجر به طراحی «مدل سه‌سطحی حفاظت یکپارچه» گردیده‌اند. این مدل، مرمت‌گر را در سطوح کلان (سیاست‌گذاری)، میانی (تفسیر فرهنگی) و خرد (مشارکت محلی) به‌عنوان «میانجی فرهنگی» تعریف می‌نماید که با تلفیق دانش فنی، تفسیری و مدیریتی، مسئولیت صیانت از کلیت میراث را بر عهده دارد. انتقال پارادایم مرمت از «اصالت ماده» به «اصالت معنا»؛ از منظر روش‌شناختی، طراحی «مدل پیوستار میراث» به‌عنوان چارچوبی نظام‌مند برای پیوند سطوح مختلف میراث؛ و از منظر حرفه‌ای، بازتعریف مرمت‌گر به‌عنوان عامل پیوند میان نظام دانش و حافظهٔ فرهنگی جامعه مدنظر قرار می‌گیرد و از منظر نظری حفاظت اصیل، نه درحدِ استحکام بخشیدن به مادهٔ آثار، بلکه در استمرار حلقه‌های زنده‌ معنا و حافظه تحقق می‌یابد.   Despite the explicit emphasis of several international conventions on the necessity of an integrated approach to safeguarding both tangible and intangible cultural heritage, the traditional orientation of the restoration field has remained predominantly focused on the material and physical aspects of historic monuments, while their cognitive, social, and cultural dimensions have been largely overlooked. This conceptual gap underscores the need to redefine the role of the restorer and to develop a theoretical framework for Integrated Heritage Conservation. This study seeks to elucidate the restorer’s role in safeguarding intangible cultural heritage and to propose a theoretical model for integrated conservation. The central research question addresses how the restorer assumes responsibility toward intangible heritage and how the dynamic interaction between tangible and intangible domains unfolds. Adopting a qualitative methodology grounded in constructivist grounded theory, data were collected through thirty semi-structured interviews with conservation experts, master craftsmen, and interdisciplinary scholars. The data were analyzed through open, axial, and selective coding stages. The findings were structured around two core categories: (1) the interrelation between tangible and intangible heritage (23%), and (2) the restorer’s interpretive and mediating agency (20%). These categories informed the development of a three-tier model of Integrated Heritage Conservation, which conceptualizes the restorer as a cultural mediator operating across macro (policy and global discourse), meso (cultural interpretation and professional agency), and micro (local participation and ritual practice) levels. The study makes three major contributions: Theoretically, it advances the conservation paradigm from material authenticity toward semantic authenticity; Methodologically, it introduces the Heritage Continuum Model as a systematic framework linking multiple heritage layers; Professionally, it redefines the restorer as a multidimensional cultural agent bridging technical expertise and collective memory. Ultimately, the research argues that authentic conservation is not achieved merely by reinforcing the material fabric of monuments, but by sustaining the living continuum of meaning and memory.   میراث فرهنگی ناملموس, مرمت‌گر, مسئولیت حرفه‌ای, نظریهٔ داده‌بنیاد, حفاظت مشارکتی, میانجی فرهنگی. Intangible Cultural Heritage, Conservator, Professional Responsibility, Grounded Theory, Participatory Safeguarding, Cultural Mediation. 139 125 http://golestanehonar.ir/browse.php?a_code=A-10-1-377&slc_lang=fa&sid=1 Parastoo Ramezani پرستو‌ رمضانی parastooramezani84@yahoo.com 10031947532846001480 10031947532846001480 Yes Hossain Ahmadi حسین احمدی h.ahmadi@aui.ac.ir 10031947532846001481 10031947532846001481 No