با وجود تصریح برخی اسناد بینالمللی بر لزوم حفاظت یکپارچه از میراث ملموس و ناملموس، تمرکز سنتی حوزهٔ مرمت بر جنبههای کالبدی و مادی آثارِ تاریخی، معطوف بوده و ابعاد شناختی، اجتماعی و فرهنگی آن مغفول مانده است. این شکاف، ضرورت بازتعریف نقش مرمتگر و تدوین الگویی برای حفاظت یکپارچه را ایجاب میکند. این پژوهش با هدف تبیین نقش مرمتگر در صیانت از میراث ناملموس و ارائهٔ چارچوبی نظری برای «حفاظت یکپارچه» انجام شده است. پرسش اصلی تحقیق بر چگونگی مسئولیتپذیری مرمتگر در قبال میراث ناملموس و فرایند تعامل این دو عرصه، متمرکز است. با روش تحقیق کیفی و مبتنیبر نظریهٔ دادهبنیاد ساختگرا، دادهها از طریق سی مصاحبهٔ نیمهساختاریافته با متخصصان مرمت، استادکاران و صاحبنظران میانرشتهای گردآوری و در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدهاند. یافتهها حول دو کد محوری «پیوند میراث ملموس و ناملموس» (23٪)و «نقش میانجیگری و کنشگری تفسیریِ مرمتگر» (20٪)سازمان یافته و منجر به طراحی «مدل سهسطحی حفاظت یکپارچه» گردیدهاند. این مدل، مرمتگر را در سطوح کلان (سیاستگذاری)، میانی (تفسیر فرهنگی) و خرد (مشارکت محلی) بهعنوان «میانجی فرهنگی» تعریف مینماید که با تلفیق دانش فنی، تفسیری و مدیریتی، مسئولیت صیانت از کلیت میراث را بر عهده دارد. انتقال پارادایم مرمت از «اصالت ماده» به «اصالت معنا»؛ از منظر روششناختی، طراحی «مدل پیوستار میراث» بهعنوان چارچوبی نظاممند برای پیوند سطوح مختلف میراث؛ و از منظر حرفهای، بازتعریف مرمتگر بهعنوان عامل پیوند میان نظام دانش و حافظهٔ فرهنگی جامعه مدنظر قرار میگیرد و از منظر نظری حفاظت اصیل، نه درحدِ استحکام بخشیدن به مادهٔ آثار، بلکه در استمرار حلقههای زنده معنا و حافظه تحقق مییابد.
Ramezani P, Ahmadi H. The Conservator as a Cultural Mediator: Rethinking the Professional Role in the Integrated Safeguarding of Tangible and Intangible Heritage. Golestan-e Honar 2025; 10 (1) :139-125 URL: http://golestanehonar.ir/article-1-545-fa.html
رمضانی پرستو، احمدی حسین. مرمتگر بهمثابه میانجی فرهنگی: بازاندیشی نقش حرفهای در حفاظت یکپارچهٔ میراث ملموس و ناملموس. گلستان هنر. 1404; 10 (1) :139-125